Present, perfect i past participle – co to takiego? Wyjaśniamy imiesłowy

Imiesłów (ang. participle) to forma czasownika, która łączy cechy czasownika oraz przymiotnika. Występuje ona także w języku polskim, np.: robiąc (imiesłów czynny), zrobiwszy (imiesłów uprzedni), umyty (imiesłów bierny), ale z tą różnicą, że w angielskim pozostaje ona nieodmienna w każdej z postaci. Uproszczając, w języku angielskim nie odmieniamy imiesłowów przez liczbę, rodzaj albo przypadki.

Zanim przejdziemy dalej, wymieńmy raz jeszcze rodzaje imiesłowów w języku angielskim:

• imiesłów czasu teraźniejszego (present participle),
• imiesłów przeszły (past participle),
• imiesłów uprzedni, czyli perfect participle.

Te trzy rodzaje imiesłowów odpowiadają za wyrażanie relacji czasowych, strony czynnej i strony biernej oraz następstwa zdarzeń.

Zacznijmy od present participle, który powstaje przez dodanie końcówki -ing do bezokolicznika. Jest to jedna z nieosobowych form czasownika, Wśród imiesłowów w języku angielskim właśnie ten typ występuje najczęściej i ma najszersze zastosowanie.

Imiesłowy present participle pozwalają nam powiedzieć, że dwie czynności dzieją się W TYM SAMYM CZASIE, dlatego też nazywa się je imiesłowami czynnymi. Tak samo jest zresztą w języku polskim, gdy mówimy: Stałam w kolejce, odpisując na telefonie koledze (dwie czynności w tym samym momencie).

Przejdźmy teraz do przykładów.

• He came into the cinema, singing. (Wszedł do kina, śpiewając)

Jak widzisz, ktoś wykonywał dwie czynności w tym samym momencie, więc użyliśmy imiesłowu czynnego.

A teraz inny przykład:

• The waiting passengers looked tired.

W tym wypadku imiesłów czynny pełni funkcję przymotnika. Słowo waiting nie jest wówczas czasownikiem, bo mówimy o czekających pasażerach (określamy rzeczownik).

Podobnie:

• the crying baby
• the running water
• the smiling teacher
• a fascinating story
• an interesting book

Inne przykłady:

• She was sitting by the window, reading a book.
• They saw him walking down the street.
• I met her waiting for the bus.

Present participle w roli okolicznika

Imiesłów może też opisywać okoliczności czynności:

• Frankly speaking, I don’t agree.
• Walking through the park, she felt calmer.

Wyrażenie frankly speaking nie odnosi się do konkretnej osoby, lecz do sposobu wypowiedzi.

Forma past participle to nic innego, jak trzecia forma czasownika nieregularnego lub czasownik regularny z końcówką -ed, którą zapewne znasz z czasu Past Simple. Występuje także w stronie biernej i może zastąpić przymiotnik.

Spójrz na przykłady:

• a broken window – okno, które zostało zbite
• the written text – tekst, który został napisany
• a known fact – fakt, który jest znany

Past participle jako przymiotnik

Bardzo często imiesłów przeszły pełni funkcję przymiotnika.

Przykłady:

• the broken chair
• the cake served cold
• the book written by a famous author

W zdaniu:

The book written by a famous author became popular.

Słowo written opisuje the book, a nie wykonawcę czynności. Informacja o znanym autorze pojawia się dopiero później.

Past participle a strona bierna

Past participle łączy się z czasownikiem „to be” w stronie biernej.

be + past participle

Przykłady:

• The book was written in 1920.
• The room is cleaned every morning.
• The cake was eaten quickly.

Past participle w czasach perfect

Imiesłów przeszły pojawia się również w czasach perfect.

Present Perfect

have / has + past participle

Przykłady:

• I have finished my homework.
• They have broken the window.
• She has written three emails.

Past Perfect

had + past participle

Przykłady:

• They had left the room before I arrived.
• He had finished his work earlier.

Future Perfect

will have + past participle

Przykład:

• By tomorrow, they will have completed the project.

Przed nami już ostatni z rodzajów imiesłowów, czyli imiesłów uprzedni. Stosujemy go, gdy chcemy opowiedzieć o czynności, którą została wykonana przed inną czynnością. Mamy tutaj dwa istotne elementy: konstrukcję having oraz III formę czasownika.

Przykład:

• Having finished his work, he went home.
• Having read the book, she wrote a review.
• Having finished the project, they celebrated.
• Having left the room, he turned off the lights.

Jednym z najczęstszych błędów, jakie popełniają uczniowie, jest mylenie imiesłowu czynnego z biernym.

Błędne jest np. zdanie:

• the cake eating by the child

Bo powinniśmy powiedzieć:

• the cake eaten by the child

Innym problemem jest używanie niewłaściwej formy czasownika zamiast III formy.

W języku polskim wyróżniamy imiesłowy przymiotnikowe (imiesłowy przymiotnikowe bierne i imiesłowy przymiotnikowe czynne), imiesłowy przysłówkowe (imiesłowy przysłówkowe współczesne i imiesłowy przysłówkowe uprzednie). No i jest to dość skomplikowany temat.

W przypadku języka angielskiego, rolę polskich imiesłowów przymiotnikowych i imiesłowów przysłówkowych czynnych zastępuje forma present participle z końcówką -ing. Z kolei imiesłów przysłówkowy uprzedni i imiesłów przymiotnikowy bierny to angielskie formy past participle.

Zerknij jeszcze na pełne porównanie 3 rodzajów imiesłowów w języku angielskim.

Jak widzisz, nauczenie się imiesłowów w angielskim nie jest takie trudne. Musisz je znać, żeby swobodnie komunikować się z innymi osobami i móc płynnie przechodzić z tematu do tematu. Powtarzaj imiesłowy w kontekście, stosuj je podczas rozmów i nie bój się popełniać błędów, bo to naturalna część nauki. A jeśli chcesz nauczyć się angielskiego szybko, skutecznie i bez stresu, zapraszamy na nasze zajęcia w Novakid!

Przejdź do poniższych ćwiczeń i sprawdź, co już potrafisz!

Ćwiczenie 1

Wybierz poprawną formę.

1. The ___ cake was delicious.
   a) baking
   b) baked
2. She sat there ___ for the bus.
   a) waited
   b) waiting
3. ___ his homework, he went out.
   a) Having finished
   b) Finished
4. The window was ___ yesterday.
   a) breaking
   b) broken
5. A ___ movie can be scary.
   a) frightening
   b) frightened