Ile powinna ważyć 12 latka? Tabela wzrostu i wagi dzieci w różnym wieku

Tabela wzrostu i wagi dzieci to zestawienie średnich wyników dla różnych grup wiekowych, które powstaje na podstawie badań tysięcy dzieci w tym samym kraju, często także podzielonych według płci. Dzięki temu można porównać wzrost dziecka i jego wagę z tym, jak rozwija się większość rówieśników.

Najprościej mówiąc: tabela wzrostu i wagi dzieci pozwala sprawdzić, czy dziecko znajduje się w tzw. „granicach normy”. Na przykład, jeśli patrzysz w tabelę i widzisz, że waga i wzrost dziecka są na 50. centylu, oznacza to, że połowa dzieci w tym wieku jest niższa lub lżejsza, a druga połowa wyższa lub cięższa.

Warto pamiętać, że jeśli dziecko znajduje się np. na 25. centylu, nie oznacza to od razu problemu zdrowotnego. Oznacza tylko, że jest niższe lub lżejsze niż 75% dzieci w tym samym wieku. Może to wynikać z uwarunkowań genetycznych, np. wzrostu rodziców, płci dziecka albo tempa dojrzewania.

Siatek centylowych nie można traktować jak wyroczni. Najważniejsze jest, żeby dziecko rozwija się harmonijnie, czyli żeby jego wyniki przez kolejne lata układały się w podobnym kanale centylowym. Nagłe spadki albo wzrosty mogą być sygnałem, że coś jest nie tak – np. problemy z odżywianiem, hormon wzrostu, przewlekłe choroby jak niewydolność nerek, czy też wpływ alergii pokarmowych.

Czy siatki centylowe są różne dla chłopców i dziewcząt?

Tak. Siatki centylowe zawsze uwzględniają płeć dziecka, bo chłopcy i dziewczęta rosną trochę inaczej. Dziewczynki często szybciej osiągają rozwój fizyczny w okresie dojrzewania, a chłopcy w tym czasie nadrabiają wzrost i masę ciała.

Niemowlę, czyli dziecko do 12. miesiąca życia, przybiera na wadze wyjątkowo szybko, zwłaszcza w pierwszych miesiącach. Noworodek waży zwykle od ok. 2,5 do 4,5 kg, a do końca pierwszego roku jego masa ciała najczęściej wzrasta trzykrotnie w stosunku do wagi urodzeniowej.

Roczne dziecko waży zwykle od 9 do 11 kg. U niektórych dzieci, zwłaszcza aktywnych lub drobnej budowy, masa ciała może wynosić trochę poniżej 9 kg, ale jeśli rozwój dziecka przebiega prawidłowo, nie musi to być powodem do niepokoju. Waga może też się nieco różnić u dzieci karmionych piersią.

Dwulatek najczęściej waży między 10 a 15 kg. Dziewczynki mogą być na dolnym krańcu przedziału, chłopcy częściej bliżej górnego. To czas, kiedy wiele dzieci intensywnie się rusza, a apetyt może się zmieniać – przez co waga nie zawsze rośnie w równym tempie.

Trzylatek waży zazwyczaj od 13 do 16 kg. Wzrost dziecka w tym wieku wynosi średnio 92–98 cm, co pozwala łatwiej ocenić, czy jego masa ciała jest proporcjonalna. Zbyt duża waga może świadczyć o nadmiernej kaloryczności diety lub braku ruchu, z kolei zbyt niska waga wymaga czasem oceny przez pediatrę, zwłaszcza jeśli dziecko słabo rośnie lub traci na wadze.

Średnio od 14 do 18 kg, przy wzroście około 98–106 cm. Niektóre dzieci ważą mniej albo więcej, jeśli mają drobną lub masywniejszą budowę ciała. W tym wieku dzieci powinny być bardzo aktywne fizycznie, a ich dieta właściwie zbilansowana.

Przeciętny pięciolatek waży około 16–21 kg i mierzy 103–112 cm. Warto pamiętać, że w tym wieku wciąż dużo zmienia się w tempie wzrostu i dzieci mogą mieć okresy, w których chudną, bo rosną wzwyż, albo odwrotnie – przybierają na wadze, bo rosną bardziej wszerz niż w górę.

Dla sześciolatka średnia waga to 18–23 kg, przy wzroście 108–118 cm. Jeśli masz wątpliwości, zawsze można skorzystać z kalkulatora wzrostu dziecka, który podpowie, jaka idealna waga do wzrostu i wieku dziecka jest prawidłowa. 

Ośmiolatek zwykle waży od 22 do 28 kg, a jego wzrost mieści się w przedziale ok. 122–132 cm. To okres intensywnych zmian, bo u części dzieci już powoli zbliża się etap okresu dojrzewania, choć u większości będzie on widoczny dopiero kilka lat później. Jeśli dziecko je różnorodnie, jest aktywne i prawidłowo rośnie, drobna czy nieco wyższa waga nie musi być problemem.

Prawidłowy wzrost 10 latka mieści się w przedziale 135 do 145 cm, ale zdarzają się dzieci wyższe lub niższe, co często wynika z uwarunkowań genetycznych.Dziesięciolatek waży zwykle od 28 do 38 kg. Warto pamiętać, że waga i wzrost dziecka powinny rosnąć w sposób proporcjonalny – szybki wzrost przy utrzymującej się niskiej wadze lub nagły przyrost kilogramów może wymagać konsultacji z pediatrą

Wielu rodziców zastanawia się, ile powinien ważyć 11 latek przy wzroście 150 cm? Cóż, zwykle między 38 a 48 kg, w zależności od budowy ciała. W tym wieku zaczyna się okres dojrzewania, co wpływa na przyspieszenie tempa wzrostu i wahania wagi. Jeśli wskaźnik masy ciała (BMI dziecka) jest w normie, nie ma powodu do niepokoju.

Zwykle między 33 a 50 kg. Ale to tylko przedział, bo wiele zależy od:

• wzrostu – wyższa dziewczynka zwykle będzie ważyć więcej,
• płci dziecka – dziewczęta szybciej wchodzą w fazę dojrzewania,
• uwarunkowań genetycznych,
• masy ciała w poprzednich latach.

Prawidłowy wzrost i waga dziecka to temat, który u większości rodziców budzi nie tylko ciekawość, ale bywa też źródłem sporego stresu, zwłaszcza jeśli maluch rozwija się nieco wolniej albo szybciej niż rówieśnicy, bo w głowie od razu pojawiają się myśli o chorobach, niedoborach czy zaburzeniach hormonalnych, a tymczasem warto wiedzieć, że każde dziecko rozwija się trochę w swoim własnym tempie, a różnice kilku centymetrów wzrostu czy kilograma wagi bardzo często mieszczą się w granicach normy i nie muszą być powodem do niepokoju.

Nie znaczy to oczywiście, że każde odchylenie powinno być bagatelizowane, bo siatki centylowe służą właśnie temu, by na spokojnie zauważać, kiedy coś odbiega od normy w sposób wyraźny i wymaga konsultacji lekarskiej; za sygnał ostrzegawczy najczęściej uznaje się sytuację, w której dziecko przez dłuższy czas utrzymuje się poniżej 3. centyla albo powyżej 97. centyla, co może sugerować problemy hormonalne, metaboliczne albo przewlekłe choroby, choć nie jest to jeszcze wyrok ani diagnoza, a jedynie sygnał, że warto sprawdzić, czy jego rozwój przebiega prawidłowo.

Martwić powinny także gwałtowne zmiany w tempie wzrastania — przykładowo, jeśli do tej pory dziecko zawsze było w okolicach 50. centyla, a nagle spada na 10. centyl w ciągu kilku miesięcy, albo przeciwnie – zaczyna przybierać na wadze w sposób bardzo szybki, co nie znajduje uzasadnienia ani w budowie ciała, ani w aktywności fizycznej czy diecie, bo może to świadczyć o zaburzeniach endokrynologicznych, problemach z gospodarką hormonalną (np. niedoczynność tarczycy), a u nastolatków również o zaburzeniach odżywiania.

Rodzice często pytają, czy istnieje jakaś konkretna granica wagi albo wzrostu, poniżej której należy iść do lekarza, ale nie ma jednego „magicznego” wyniku w kilogramach czy centymetrach, który obowiązuje każde dziecko, bo jego wzrost czy masa ciała zawsze trzeba analizować w odniesieniu do wieku, płci, uwarunkowań genetycznych, czyli wzrostu i budowy rodziców, a także do dotychczasowego tempa wzrastania.

Jeśli rodzica niepokoi jego waga, bardzo niska albo bardzo wysoka, najlepiej nie czekać w nieskończoność z konsultacją pediatryczną albo endokrynologiczną, bo czasami szybkie rozpoznanie przyczyny i ewentualne wdrożenie leczenia (np. jeśli konieczne jest podanie hormonu wzrostu) pozwala uniknąć poważniejszych konsekwencji zdrowotnych i psychologicznych, zwłaszcza w okresie dojrzewania, kiedy dzieci bardzo mocno przeżywają wszelkie różnice w wyglądzie w porównaniu z rówieśnikami.

Nie wolno też zapominać, że na prawidłowy rozwój wpływa wiele czynników i czasami problem z wagą czy wzrostem wynika nie z choroby, ale np. z niedoborów żywieniowych, niskiej kaloryczności posiłków, silnego stresu, a u małych dzieci również z takich przyczyn, jak alergie pokarmowe czy przewlekłe infekcje, które zaburzają prawidłowe przyswajanie składników odżywczych.

Dlatego najważniejsze jest regularne monitorowanie wzrostu i wagi dziecka, a także czujność na wszelkie nagłe zmiany, bo jeśli coś wzbudza Twoje obawy, to zawsze warto skonsultować to z lekarzem, który oceni, czy dane parametry mieszczą się w granicach normy i wyjaśni, czy potrzebne są dalsze badania albo leczenie.

Rodzice często myślą, że wzrost i masa ciała to sprawa wyłącznie genów, bo skoro mama jest drobna, a tata wysoki, to dziecko albo wyciągnie geny po jednym, albo po drugim, ale w rzeczywistości rozwój fizyczny dziecka jest wypadkową bardzo wielu czynników — począwszy od tych genetycznych, przez odżywianie, styl życia, stan zdrowia, a kończąc na tym, w jakim tempie dziecko rośnie w kolejnych latach życia.

Uwarunkowania genetyczne rzeczywiście mają ogromne znaczenie, bo wzrost rodziców w dużym stopniu wpływa na to, jaki będzie docelowy wzrost dziecka – dzieci wysokich rodziców statystycznie częściej są wyższe, a dzieci drobnych rodziców częściej są niższe, chociaż zdarzają się oczywiście wyjątki i nie zawsze da się przewidzieć, ile centymetrów osiągnie dziecko w dorosłości, co próbuje szacować np. kalkulator wzrostu dziecka, który uwzględnia wzrost mamy i taty oraz dotychczasowe tempo wzrastania malucha.

Bardzo duże znaczenie ma też odżywianie, bo to, co dziecko je, bezpośrednio wpływa na rozwój malucha, zarówno pod kątem wzrostu, jak i masy ciała – niedobory białka, wapnia, cynku, żelaza albo witaminy D mogą hamować wzrost, a z kolei nadmiar kalorii, zwłaszcza z wysoko przetworzonych produktów, może skutkować nadwagą albo otyłością, które z kolei odbijają się na wskaźniku masy ciała i całym stanie zdrowia.

Nie wolno też zapominać o aktywności fizycznej, która nie tylko wspomaga utrzymanie prawidłowej masy ciała, ale również wpływa na gęstość kości, kondycję mięśni i prawidłowy rozwój układu ruchu – dzieci, które dużo się ruszają, uprawiają sport, jeżdżą na rowerze czy biegają na podwórku, zwykle mają bardziej harmonijną sylwetkę i łatwiej utrzymują prawidłową wagę dziecka, co jest ważne zwłaszcza w okresie dojrzewania, gdy zmiany hormonalne sprzyjają gromadzeniu tkanki tłuszczowej, szczególnie u dziewcząt.

Duży wpływ na rozwój dziecka ma także jego zdrowie – przewlekłe choroby, jak alergie pokarmowe, choroby przewodu pokarmowego, niewydolność nerek czy choroby metaboliczne, mogą powodować zahamowanie wzrostu albo nieprawidłowe przybieranie na wadze, dlatego każde nagłe zaburzenie w tempie wzrastania powinno być zawsze sygnałem, żeby poszukać przyczyny i wykluczyć problemy zdrowotne.

Nie można też zapomnieć, że ogromną rolę odgrywają hormony, w tym przede wszystkim hormon wzrostu, hormony tarczycy, hormony płciowe (których wzrost poziomu u nastolatków powoduje nagłe „skoki” wzrostowe w okresie dojrzewania) – zaburzenia hormonalne mogą skutkować zarówno niedoborem wzrostu, jak i jego nadmiarem, co widać w sytuacjach, gdy dziecko wystrzeliwuje nagle w górę albo wręcz przeciwnie, przestaje rosnąć na kilka miesięcy.

Na koniec warto wspomnieć o czynnikach psychicznych, bo przewlekły stres, napięcie emocjonalne, a nawet problemy rodzinne mogą wpływać na prawidłowy rozwój – dzieci zestresowane często gorzej jedzą, mają problemy z apetytem, a w dłuższej perspektywie może to hamować zarówno wzrost, jak i przyrost masy ciała.

Nie ma jednej, idealnej wagi dla każdego dziecka. Ważne jest, żeby dziecko rosło i rozwijało się w zdrowy i odpowiedni dla niego sposób. Tabela wzrostu i wagi dzieci, siatki centylowe i kalkulator wzrostu dziecka to narzędzia, które pomagają ocenić rozwój dziecka, ale nie zastępują lekarza.

Jeśli coś Cię niepokoi – np. dziecko nagle chudnie, nie przybiera na wzroście, albo jego wskaźnik masy ciała spada poniżej 3. centyla – skonsultuj się z pediatrą. Wczesne działanie często pozwala uniknąć poważniejszych problemów zdrowotnych i wspiera zdrowie malucha.

Chcesz, żeby Twoje dziecko pewnie się rozwijało?

• Na naszych zajęciach angielskiego w Novakid dzieci uczą się nie tylko słówek i gramatyki, ale także rozmawiania o sobie, swoim wzroście, wadze i zdrowiu w naturalny sposób, dzięki czemu rośnie ich pewność siebie.
• Nasi nauczyciele prowadzą lekcje pełne zabawy i interakcji, co wspiera rozwój malucha zarówno językowy, jak i społeczny.

Spraw, by Twoje dziecko mówiło po angielsku swobodnie o wszystkim, co je otacza — już od pierwszych zajęć! Zapisz dziecko na bezpłatną lekcję próbną w Novakid i podaruj mu start w lepszą przyszłość!