Kolokacje w języku angielskim – co to takiego i dlaczego trzeba je znać?

„Warto znać kolokacje, ponieważ są nieodłączną częścią języka angielskiego. Wprawdzie w mniejszym lub większym stopniu posługuje się nimi każdy uczeń, ale dopiero świadomość z ich stosowania przybliża nas do płynności językowej”. – mówi Ali Sullivan, nauczycielka w Novakid.

Możesz znać setki słów i poprawnie budować zdania, a mimo to brzmieć nienaturalnie. Wynika to z faktu, że język nie nie jest po prostu zbiorem pojedynczych wyrazów, lecz zestawem utrwalonych połączeń. Kolokacje w języku angielskim to właśnie takie utarte połączenia językowe i to właśnie o nich opowiemy sobie więcej w tym artykule.

Czym jest kolokacja w języku angielskim?

Najprościej mówiąc, kolokacja to często spotykane połączenie wyrazów z innymi wyrazami, które w danym języku funkcjonują jako naturalna całość (np. have breakfast). Nie jest to jednak przypadkowe zestawienie słów, choć korzystamy z nich w sposób naturalny, nie zdając sobie nawet z tego sprawy.

Oto lista różnych rodzajów kolokacji: 

• Kolokacje czasownikowe
• Kolokacje przymiotnikowe
• Kolokacje rzeczownikowe
• Kolokacje przysłówkowe

Czy kolokacje są tym samym, co idiomy?

Nie, kolokacje nie mają wartości idiomatycznej. Idiomy są wyrażeniami, których nie interpretujemy w sposób dosłowny. Ich znaczenie wynika raczej z kontekstu kulturowego, historycznego oraz społecznego. Przykładem idiomu jest np. konstrukcja: Narobić bigosu. Nie mówimy tutaj wówczas o gotowaniu bigosu, lecz o spowodowaniu zamieszania, bałaganu. Natomiast w przypadku kolokacji mówimy wyłącznie o znaczeniu dosłownym.

Kolokacje w języku polskim jako punkt odniesienia

Aby lepiej zrozumieć mechanizm kolokacji, sięgnijmy po przykłady do naszego rodzimego języka. Kolokacjami będą takie konstrukcje językowe jak:

• darzyć uczuciem
• ciężka praca
• dostać pracę
• spełniać marzenie
• zmywać naczynia
• rynek pracy
• dobry początek

Jak widzisz, są to utarte połączenia językowe, które razem tworzą jedną, konkretną znaczeniowo całość. I tak samo jest w języku angielskim.

Rodzaje kolokacji

Jak już wspomnieliśmy, istnieją różne rodzaje kolokacji. Jeśli chcesz kiedyś brzmieć jak native speaker, musisz opanować wszystkie z nich, a do tego rozumieć znaczenie poszczególnych słów.

Kolokacje rzeczownikowe

Kolokacje rzeczownikowe to połączenia, w których główną rolę odgrywa rzeczownik.

Przykłady kolokacji:

• market economy – gospodarka rynkowa
• heavy rain – ulewny deszcz
• school subject – przedmiot szkolny

Kolokacje czasownikowe

Kolokacje czasownikowe są jedną z najważniejszych grup.

Przykłady:

• make progress – robić postępy
• take responsibility – wziąć odpowiedzialność
• apply for a job – ubiegać się o pracę
• catch fire – zapalić się
• do your hair – uczesać włosy
• do the washing up – zmywać naczynia

Kolokacje przymiotnikowe

Kolokacje przymiotnikowe to połączenia, w których przymiotnik opisuje rzeczownik w sposób typowy dla języka angielskiego.

Przykłady:

• good time – dobra zabawa
• heavy traffic – duży ruch uliczny

Kolokacje przysłówkowe

W tej grupie ważną rolę odgrywa przysłówek, który wzmacnia znaczenie przymiotnika lub czasownika.

Przykłady:

• widely available – szeroko dostępny
• deeply offended – głęboko urażony

Kolokacje przyimkowe

Kolokacje gramatyczne obejmują połączenia czasowników, przymiotników lub rzeczowników z przyimkami.

Przykłady:

• interested in – zainteresowany czymś
• good at – dobry w czymś
• apply for – ubiegać się o coś
• wish for something – życzyć sobie czegoś

Jak skutecznie uczyć się kolokacji?

Nauka kolokacji wymaga regularnego kontaktu z językiem. Zwracaj więc szczególną uwagę na połączenia słów w czytanych tekstach, słuchanych nagraniach i rozmowach.

Koniecznie też:

• zapisuj całe wyrażenia, a nie pojedyncze słowa
• ucz się kolokacji tematycznie
• twórz własne zdania
• powtarzaj połączenia w różnych kontekstach

Tabela kolokacji angielskich

Swobodne posługiwanie się kolokacjami zwiększa znacząco pewność językową. Warto uczyć się ich, aby nieustannie poszerzać swoje umiejętności i mówić w pełni poprawnie. Pamiętaj też, że nawet jeśli nie zastosujesz danej kolokacji, to zdanie i tak może być poprawne i w pełni zrozumiałe. Przykładem jest np. have breakfast (częściej spotykana forma) i eat breakfast (również poprawne, ale rzadziej spotykane).

Jeśli chcesz opanować angielski w stopniu biegłym, to koniecznie sprawdź nasze interaktywne zajęcia w Novakid. Od lat uczymy dzieci i młodzież języka angielskiego, a naszą skuteczność potwierdzają setki tysięcy zadowolonych dzieci i ich rodziców.

Sprawdź swoją wiedzę w naszym quizie!

Przekonaj się, co już wiesz o kolokacjach!

Ćwiczenie 1

Uzupełnij zdania odpowiednią kolokacją. Wybierz poprawną opcję.

1. A) She decided to ___ a decision after talking to her boss.
   make / do
2. B) He ___ a mistake during the presentation.
   made / did
3. C) We need to ___ progress if we want to finish on time.
   make / do
4. D) They ___ business with foreign companies.
   make / do

Odpowiedzi:

A) make a decision
B) made a mistake
C) make progress
D) do business

Ćwiczenie 2

Dopasuj czasowniki pay, take, make i lodge do rzeczownika tak, aby powstała naturalna kolokacja.

A) ___ attention
B) ___ a break
C) ___ an effort
D) ___ a complaint

Odpowiedzi:

A) pay attention
B) take a break
C) make an effort
D) lodge a complaint

Ćwiczenie 3

Zaznacz zdanie, które brzmi naturalnie po angielsku.

A) I did a decision to move abroad.
B) I made a decision to move abroad.

C) She made her homework in the evening.
D) She did her homework in the evening.

E) He did an effort to understand the problem.
F) He made an effort to understand the problem.

Odpowiedzi:

B), D), F)

Ćwiczenie 4

Uzupełnij zdania jednym słowem tak, aby powstała poprawna kolokacja.

A) He finally ___ responsibility for the project.
B) They ___ a serious problem with delivery.
C) She ___ advantage of the opportunity.

Odpowiedzi:

A) took responsibility
B) had a serious problem
C) took advantage

Oceń ten post

30 stycznia, 2026