Scrolltop arrow icon
Najlepsza promocja🎁 1 miesiąc BEZPŁATNYCH konwersacji grupowych. Od lekcji online z native speakerami dzieli Cię jedno kliknięcie
Gramatyka 7 min

Czasowniki przechodnie i nieprzechodnie – jasne wyjaśnienie krok po kroku

Spis treści
  1. Czym są czasowniki przechodnie?
  2. Czym są czasowniki nieprzechodnie?
  3. Czasowniki zarówno przechodnie, jak i nieprzechodnie
  4. Czasowniki przechodnie i nieprzechodnie – tabelka
  5. Najczęściej popełniane błędy
  6. Ćwiczenia z czasowników przechodnich i nieprzechodnich
Takeaways
  • To, czy mamy do czynienia z czasownikiem przechodnim czy nieprzechodnim, zależy od tego, czy w zdaniu pojawia się dopełnienie bliższe.
  • Stworzenie strony biernej jest możliwe tylko z czasownikami przechodnimi.
  • Niektóre czasowniki mogą być zarówno przechodnie, jak i nieprzechodnie. Wszystko zależy od sensu wypowiedzi.

„Zrozumienie różnicy między czasownikami przechodnimi a nieprzechodnimi to fundament poprawnej składni angielskiej. Musisz to rozróżniać, ponieważ tylko czasowniki przechodnie pozwalają na tworzenie strony biernej.” – mówi Ali Sullivan, nauczycielka w Novakid.

 

Czasowniki przechodnie i nieprzechodnie to dwa podstawowe typy czasownika, które różnią się tym, czy potrzebują dopełnienia. Najprościej mówiąc: jedne wymagają dopełnienia, inne nie. Jeśli po czasowniku musi pojawić się odpowiedź na pytanie „co?” albo „kogo?”, mamy do czynienia z czasownikiem przechodnim. Jeśli zdanie jest kompletne bez niego, no to mamy tzw. czasownik nieprzechodni.

Czym są czasowniki przechodnie?

Czasowniki przechodnie (transitive verbs) to takie czasowniki, które wymagają dopełnienia bliższego. Oznacza to, że sama informacja o czynności nie wystarczy – trzeba jeszcze powiedzieć, na co ta czynność jest skierowana.

  • Spójrzmy na proste zdanie: He wrote.

Od razu pojawia się pytanie: napisał co? List? Wiadomość? Raport? Brakuje istotnej części informacji. Zdanie „He wrote” jest niepełne, jeśli nie wynika z kontekstu, co zostało napisane. Dlatego mówimy:

  • He wrote a letter.
  • He wrote something important.

W obu przykładach po czasowniku pojawia się dopełnienie bliższe.

Strona czynna i strona bierna

Tylko czasowniki przechodnie mogą występować w stronie biernej.

  • Strona czynna: The man opened the window.
  • Strona bierna: The window was opened by the man.

Widzisz, co się stało? Dopełnienie bliższe w stronie czynnej staje się w zdaniu podmiotem w stronie biernej. Dzieje się tak tylko dlatego, że czasownik jest przechodni. Gdyby nie było obiektu, nie mielibyśmy czego „przenieść” na pozycję podmiotu. Dlatego też tak ważna jest znajomość budowy zdania w angielskim. 

10 najczęstszych czasowników przechodnich

Poniżej znajdziesz 10 najczęstszych przykładów czasowników przechodnich.

  1. make
  2. take
  3. bring
  4. buy
  5. write
  6. know
  7. need
  8. love
  9. send
  10. hold

Czym są czasowniki nieprzechodnie?

Czasowniki nieprzechodnie (intransitive verbs) to takie czasowniki, które nie wymagają dopełnienia, aby zdanie było kompletne i sensowne.

Jeśli mówimy:

  • She laughed.
  • The volcano erupted.
  • They waited.
  • The child slept.

to każde z tych zdań jest pełne i zrozumiałe. Warto zapamiętać, że czasowniki nieprzechodnie występują wyłącznie w stronie czynnej. Nie tworzą strony biernej.

10 najczęstszych czasowników nieprzechodnich

Poniżej znajdziesz 10 najczęściej spotykanych czasowników nieprzechodnich:

  1. arrive
  2. happen
  3. sleep
  4. go
  5. come
  6. fall
  7. die
  8. exist
  9. wait
  10. sit

Czasowniki zarówno przechodnie, jak i nieprzechodnie

Niektóre czasowniki mogą być zarówno przechodnie, jak i nieprzechodnie. Wszystko zależeć będzie od konstrukcji zdania i sensu wypowiedzi.

Czasownik Użycie nieprzechodnie (bez dopełnienia) Użycie przechodnie (z dopełnieniem)
change The weather changed.
He changed a lot.
She changed her clothes.
They changed the plan.
stop The car stopped.
He stopped suddenly.
The police stopped the car.
She stopped the music.
open The door opened.
The shop opens at nine.
She opened the door.
He opened the window.
grow The child grew quickly.
Prices grow every year.
They grow vegetables.
She grows flowers.
run He runs every morning.
The river runs through the valley.
She runs a company.
He runs a business.
start The movie started.
The engine started.
She started a new job.
They started the project.
close The shop closed early.
His eyes closed.
She closed the door.
He closed the window.
break The glass broke.
The machine broke.
He broke the glass.
She broke the silence.
move Don’t move.
The train moved slowly.
She moved the chair.
They moved the table.
drop The temperature dropped.
His voice dropped.
She dropped the cup.
He dropped the keys.
increase Prices increased.
Costs increased last year.
They increased the price.
She increased the volume.
improve His English improved.
The situation improved.
She improved her English.
They improved the system.
sink The boat sank.
The sun sank below the horizon.
He sank the boat.
They sank the ship.
wake I woke early.
She woke suddenly.
He woke me at six.
The noise woke the baby.
turn The leaves turned yellow.
The milk turned sour.
She turned the page.
He turned the key.

Czasowniki przechodnie i nieprzechodnie – tabelka

Poniżej jeszcze znajdziesz podsumowanie wszystkich najważniejszych informacji o czasownikach przechodnich i nieprzechodnich.

Kategoria Czasowniki nieprzechodnie Czasowniki przechodnie
Czy w zdaniu występuje dopełnienie bliższe? Nie występuje. Występuje.
Czy konstrukcja wymaga dopełnienia? Nie wymaga. Zdanie jest kompletne bez niego. Wymaga. Bez niego zdanie jest niepełne.
Czy występuje w stronie biernej? Nie występuje. Występuje.
Przykłady czasowników arrive, happen, sleep, fall, exist, go, wait, lie, occur write, bring, buy, love, need, know, make, take, send, hold
Przykładowe zdania They arrived late.
The baby slept.
Something happened.
The glass fell.
She waited outside.
She wrote a report.
He brought the package.
I bought a car.
They need help.
She made dinner.

Najczęściej popełniane błędy

Najczęstszym błędem jest automatyczne dodawanie dopełnienia do każdego zdania. Wówczas powstają błędne zdania, takie jak: He arrived the station albo Something was happened.

Czasowniki, jak arrive, happen, occur, exist świetnie radzą sobie bez dopełnienia, a jeśli pojawia się dodatkowa informacja, to jest ona wprowadzana przyimkiem. Wtedy powiemy np.: to arrive at the station, happen to someone, depend on something.

Drugim błędem jest pomijanie dopełnienia tam, gdzie jest ono konieczne. Oczywiście podczas rozmowy wiele można wywnioskować z kontekstu, ale generalnie czasowniki, takie jak write, bring, make, take, need zazwyczaj wymagają jakiegoś doprecyzowania.

Sporo problemów sprawiają też czasowniki, które mogą być przechodnie i nieprzechodnie zarazem. Na przykład grow może oznaczać „rosnąć” (bez dopełnienia) albo „uprawiać coś” (z dopełnieniem). Podobnie stop może znaczyć „zatrzymać się” albo „zatrzymać coś”.

W zrozumieniu tych wszystkich zależności pomóc Ci może po prostu praktyka. Im więcej mówisz, ćwiczysz, słuchasz, piszesz – tym więcej zapamiętujesz. Świetnym rozwiązaniem są wszelkiego rodzaju konwersacje w języku angielskim, takie jak te, które prowadzimy w Novakid.

Przetestuj nasz sposób nauczania podczas darmowej lekcji próbnej i przekonaj się, jak prosta i przyjemna może być nauka angielskiego.

Ćwiczenia z czasowników przechodnich i nieprzechodnich

Ćwiczenie 1

Wskaż zdanie z czasownikiem nieprzechodnim.

  1. a) She wrote a letter.
    b) The baby slept.
    c) He took the keys.
  2. a) They built a house.
    b) The glass broke.
    c) She made dinner.
  3. a) I know the answer.
    b) The movie started.
    c) He bought a car.
Odpowiedzi: Arrow icon
  1. b
  2. b
  3. b

Ćwiczenie 2

Wskaż zdanie z czasownikiem przechodnim.

  1. a) The child cried.
    b) She sent a message.
    c) They arrived late.
  2. a) The sun disappeared.
    b) He opened the window.
    c) The car stopped.
  3. a) She loves music.
    b) The baby slept.
    c) Something happened.
Odpowiedzi: Arrow icon
  1. b
  2. b
  3. a

Ćwiczenie 3

Zdecyduj, czy czasownik w zdaniu jest użyty przechodnio czy nieprzechodnio.

1. The temperature dropped.

a) Przechodnio
b) Nieprzechodnio

2. She changed the plan.

a) Przechodnio
b) Nieprzechodnio

3. The shop closed at six.

a) Przechodnio
b) Nieprzechodnio

4. They built a house.

a) Przechodnio
b) Nieprzechodnio

5. The baby cried loudly.

a) Przechodnio
b) Nieprzechodnio

Odpowiedzi: Arrow icon
  1. b
  2. a
  3. b
  4. a
  5. b
Oceń ten post
X share icon

Questions and answers

Zadaj pytanie „co?” lub „kogo?” po czasowniku. Jeśli możesz wskazać dopełnienie, konstrukcja jest przechodnia.

Czasownik przechodni mówi o czynności kierowanej do osoby lub rzeczy, dlatego uzupełniamy go dopełnieniem (np. jem (kogo/co?) jabłko). Czasownik nieprzechodni opisuje czynność samą w sobie i nie potrzebuje żadnego dopełnienia (np. biegnę, rosnę).

Przechodnie: write, make, buy, take, send.

Nieprzechodnie: arrive, sleep, happen, fall, exist.

Wybierzmy nauczyciela na bezpłatną lekcję próbną Twojego dziecka!
  • Video Preview
  • Video Preview
  • Video Preview
Redactor's choice
You might also like
Wybierz język
Down arrow icon
Argentina Brazil Chile Colombia Czech Republic Denmark Finland France Germany Global English Global العربية Greece Hungary Indonesia Israel Italy Japan Malaysia Netherlands Norway Poland Portugal Romania Russia Slovakia South Korea Spain Sweden Turkey
Dzięki ciasteczkom stajemy się dla Ciebie bardziej funkcjonalni

My i nasi partnerzy używamy plików cookie i podobnych technologii w celu poprawy komfortu użytkowania, personalizacji treści i reklam oraz analizy naszego ruchu na platformie. Klikając "Akceptuj wszystko", wyrażasz zgodę na wykorzystywanie Twoich danych osobowych i plików cookie do personalizacji reklam, w tym do udostępniania ich Google. Aby uzyskać więcej informacji, przeczytaj naszą Politykę prywatności i Prywatność i warunki Google.

Możesz spersonalizować swoje wybory, klikając "Ustawienia plików cookie".

Zarządzaj plikami cookie

Więcej informacji o tym, czym są pliki cookie i jak z nimi pracujemy, znajdziesz w naszych Polityka plików cookie i Polityka prywatności

Mamy coś dla Ciebie

Jesteś tutaj, bo chcesz nauczyć się angielskiego?

Mamy nadzieję, że ten artykuł okaże się pomocny!
Masz dzieci?

Jesteś tutaj, bo chcesz, aby Twoje dziecko nauczyło się angielskiego?

Marzysz, aby lekcje angielskiego były łatwe i przyjemne?
Spróbuj za darmo!

Novakid App

Spraw, by Twoje dziecko polubiło naukę angielskiego dzięki naszej aplikacji! Bezpłatna aplikacja Novakid: 15 minut dziennie, ogromne postępy

Dowiedz się więcej

Wybierz powód, dla którego ten artykuł cię zaciekawił:

Novakid App

Bezpłatna aplikacja Novakid: 50 słów lub więcej w tydzień! Niech czas przed ekranem stanie się okazją do nauki angielskiego

Dowiedz się więcej

Marzysz, aby lekcje angielskiego były łatwe i przyjemne?
Spróbuj za darmo!

Oceń ten artykuł

Oceń ten post

Umów bezpłatną lekcję próbną – bez karty płatniczej

SKORZYSTAJ Z OFERTY
Novakid App

Stwórz mocne fundamenty angielskiego dla przyszłego sukcesu swojego dziecka! Bezpłatna aplikacja Novakid: Pobierz za darmo

Dowiedz się więcej
Mamy coś dla Ciebie

Jesteś tutaj, bo chcesz nauczyć się angielskiego?

Mamy nadzieję, że ten artykuł okaże się pomocny!
Masz dzieci?

Jesteś tutaj, bo chcesz, aby Twoje dziecko nauczyło się angielskiego?

Marzysz, aby lekcje angielskiego były łatwe i przyjemne?
Spróbuj za darmo!

Novakid App

Spraw, by Twoje dziecko polubiło naukę angielskiego dzięki naszej aplikacji! Bezpłatna aplikacja Novakid: 15 minut dziennie, ogromne postępy

Dowiedz się więcej

Wybierz powód, dla którego ten artykuł cię zaciekawił:

Novakid App

Bezpłatna aplikacja Novakid: 50 słów lub więcej w tydzień! Niech czas przed ekranem stanie się okazją do nauki angielskiego

Dowiedz się więcej

Marzysz, aby lekcje angielskiego były łatwe i przyjemne?
Spróbuj za darmo!

Oceń ten artykuł

Oceń ten post

Umów bezpłatną lekcję próbną – bez karty płatniczej

SKORZYSTAJ Z OFERTY
Novakid App

Stwórz mocne fundamenty angielskiego dla przyszłego sukcesu swojego dziecka! Bezpłatna aplikacja Novakid: Pobierz za darmo

Dowiedz się więcej
Stwórzmy spersonalizowany plan nauki języka angielskiego dla Twojego dziecka!
Co Twoje dziecko lubi najbardziej?
W jakiej dziedzinie angielski ma pomóc Twojemu dziecku?
Czy wiesz, że...?
Lekcje języka angielskiego nie tylko rozwijają umiejętności językowe, ale także poprawiają zdolności poznawcze dzieci, wspierają ich postępy w nauce i kładą podwaliny pod przyszłe sukcesy.
Uzyskaj osobisty plan nauki języka angielskiego dla swojego dziecka
Spokojnie!
Możesz zarezerwować bezpłatną lekcję angielskiego dla swojego dziecka w dowolnym momencie.
Umów bezpłatną lekcję próbną